Hoe botsende platen bergen opbouwen

De buitenste schil van de aarde is gebroken in enorme platen van gesteente die langzaam in verschillende richtingen bewegen. Waar twee platen tegen elkaar duwen, wordt het gesteente ertussen samengeperst, geplooid en omhoog geduwd tot een bergketen.

Deze afbeelding hoort bij de volledige bibliotheek

Elke les is na publicatie 7 dagen vrij toegankelijk. Deze verscheen op 10 september 2026: de tekst blijft hier leesbaar, de afbeelding gaat open met een abonnement.

Bekijk de abonnementen, vanaf € 0,99 per week

De app is gratis. Een abonnement opent alle lessen, in elk schooljaar.

12 jaar: deze week vrij toegankelijk

Bekijk alle lessen voor 12 jaar

Op de afbeelding

De linkerplaat — een dikke plaat gelaagd gesteente die naar rechts schuift.
De rechterplaat — de tegenoverliggende plaat die naar links duwt.
De botsingszone — de gekreukelde, geplooide gesteentelagen waar de twee platen elkaar raken.
De top — de hoogste piek, opgebouwd uit gesteente dat door het plooien is opgestapeld.

Voorbeelden

Een kleed over de vloer duwen: de stof kreukt tot ribbels, net als samengeperste gesteentelagen.
De Himalaya, waar India nog steeds tegen Azië duwt en de Everest elk jaar een paar millimeter hoger wordt.

Belangrijkste punten

Bergketens ontstaan waar twee platen botsen en gesteente omhoog wordt geperst.
Platen bewegen maar enkele centimeters per jaar, dus een keten doet er miljoenen jaren over.